De energietransitie zorgt voor spanning. Terwijl het stroomnet voller raakt, draait steeds meer op elektriciteit. Bedrijven zoeken naar oplossingen om toch te kunnen blijven groeien. En dan is er nóg een uitdaging: er zijn veel meer technische vakmensen nodig. En die moeten niet alleen verstand hebben van techniek, maar ook veilig kunnen werken in een vakgebied waarin alles continu verandert.
Bij Deltion College en Omexom zien ze dit iedere dag. In de door hen samen verzorgde opleiding Hoogspanningstechniek worden theorie en praktijk met elkaar verbonden. Dat samenwerken en blijven aanpassen van het opleidingstraject, maakt volgens hen het verschil. Bas de Koekkoek, Accountmanager van het College Techniek en Gebouwde Omgeving, van Deltion vertelt: ‘Het is voortdurend aanpassen. Nieuwe regelgeving, nieuwe technieken, nieuwe studenten: alles beweegt mee.’
Nieuwe kennis
Waar elektriciteit vroeger vooral ‘uit het stopcontact kwam’, is energie inmiddels een strategisch vraagstuk geworden, vertelt Peter van Walderveen, docent bij Deltion. Overbelasting
van het elektriciteitsnet, stijgende energievraag en nieuwe regelgeving zorgen ervoor dat bedrijven steeds sneller moeten schakelen. Tegelijkertijd groeit de vraag naar gespecialiseerde technici die begrijpen hoe hoogspanningsnetwerken werken.
Peter vertelt: ‘Steeds meer gaat over op elektrisch. Denk aan warmtepompen, zonnepanelen en laadpalen. Maar het netwerk zit overal vol. Dat vraagt om uitbreiding en, misschien nog wel belangrijker, om mensen die weten hoe ze daarmee moeten werken.
Samen sterker
Volgens beide partijen zit de kracht juist in het combineren van onderwijs en praktijk. Deltion verzorgt het theoretische deel en de officiële certificeringen, terwijl Omexom actuele praktijkkennis en een realistische leeromgeving toevoegt. Angela Woldman, coördinator van Omexom Institute (opleidingsnetwerk voor de energiesector), vertelt: ‘Elke organisatie heeft een eigen kracht. Als je die sterke punten samenbrengt, ontstaat er meer dan je apart van elkaar kunt bieden.’
En die samenwerking is nodig in een sector waarin veel verandert. Nieuwe wetgeving, politieke keuzes en technologische ontwikkelingen volgen elkaar snel op. Daarom kan onderwijs
niet jarenlang hetzelfde blijven. Peter: ‘Vroeger liep onderwijs vaak achter op de praktijk. Denk aan verouderde lesstof, want boeken worden niet elk jaar herschreven. Doordat we nu zo nauw samenwerken met Omexom, kunnen we veel sneller actualiseren.’
Dat betekent dat nieuwe regelgeving vrijwel direct wordt verwerkt in lesmateriaal en toetsen. Een recent voorbeeld is de nieuwe Energiewet 2026 en het landelijk zegelrecht, waardoor installateurs sinds mei in heel Nederland meterkasten mogen openen en opnieuw verzegelen. Zulke veranderingen hebben direct invloed op het werkveld en dus ook op de opleiding.
Maatwerk
Wat de opleiding bijzonder maakt, is de flexibiliteit. Hoewel de basis bestaat uit hetzelfde officiële mbo-keuzedeel, wordt de inhoud aangepast aan de doelgroep. Bij Omexom volgen medewerkers een uitgebreid traject van ongeveer twintig weken. Theorie en praktijk wisselen elkaar daarbij af: de ene week krijgen deelnemers les, de week daarna passen ze de kennis direct toe in de praktijkhal. ‘Als studenten leren over componenten, gaan ze die een week later ook daadwerkelijk herkennen’, legt Peter uit. ‘Dat maak de lesstof veel concreter.’
‘Eigenlijk praten we steeds over hetzelfde onderwijsprogramma’, zegt Bas. ‘Maar wel op maat gemaakt voor verschillende bedrijven én verschillende studenten.’ Dat maatwerk zit niet alleen in de lengte van een opleiding. Ook binnen groepen wordt gekeken naar individuele leerbehoeften. Sommige deelnemers hebben meer behoefte aan verdieping, anderen juist aan extra herhaling of praktijkervaring. ‘Daar zit de echte kracht’, zegt Angela. ‘Je kijkt per persoon wat nodig is om de stof eigen te maken.’
Veilig leren werken
Dat veiligheid een centrale rol speelt, is logisch in een vakgebied waarin gewerkt wordt met spanningen tot wel 380.000 Volt. Hoogspanning vraagt om specialistische kennis, strikte veiligheidsprotocollen en veel praktijkervaring. Om die reden beschikt Omexom over een speciale praktijkhal; een van de weinige in Nederland waar studenten veilig kunnen oefenen zonder dat installaties daadwerkelijk onder spanning staan. ‘Hier kunnen mensen fouten maken zonder dat het direct consequenties heeft’, vertelt Angela. ‘In het werkveld kun je vaak alleen meekijken. Hier kun je zelf ervaren, oefenen en leren.’
Dat praktische aspect blijkt essentieel, zeker voor zij-instromers uit andere sectoren. Door de groeiende vraag naar technisch personeel vinden steeds meer mensen uit bijvoorbeeld de gas- en oliewereld hun weg naar de elektrotechniek. ‘Bepaalde kennis ontbreekt soms nog’, zegt Angela. ‘Maar juist daarvoor is deze opleiding bedoeld.’
Blijven aanpassen
Volgens zowel Deltion als Omexom zal de inhoud van de elektrotechniek zelf niet radicaal veranderen. De wet van Ohm blijft immers dezelfde. Maar alles eromheen beweegt continu. Van regelgeving tot overbelasting van ons netwerk en van arbeidsmarkt tot duurzaamheid: organisaties moeten blijven meebewegen met wat er in de sector gebeurt. Juist daarom geloven Deltion en Omexom sterk in langdurige samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven. ‘De energietransitie kunnen we niet alleen oplossen’, zegt Bas. ‘Het vraagt om samenwerking, flexibiliteit en de bereidheid om voortdurend te blijven leren.’
En vooral om die reden blijven het Deltion College en Omexom samen kijken naar wat het werkveld nodig heeft. Want hoewel de basis van elektrotechniek hetzelfde blijft, vraagt de praktijk iedere dag weer iets nieuws.
Door Deltion College